Szkolenia
SAFE - Szkolenie z bezpieczeństwa osobistego w niestabilnych środowiskach.
SAFE - Security Awareness in Fragile Environments
Szkolenie SAFE jest praktycznym kursem przygotowującym uczestników
do bezpiecznego funkcjonowania w niestabilnych, nieprzewidywalnych
i podwyższonego ryzyka środowiskach – zarówno w kontekście służbowym, jak
i prywatnym.
W obliczu globalnego wzrostu zagrożeń, narastających napięć geopolitycznych, kryzysów regionalnych oraz postępującej erozji struktur bezpieczeństwa międzynarodowego, umiejętności rozwijane podczas szkolenia zyskują znaczenie nie
tylko w tzw. rejonach niestabilnych, strefach wojennych ale także w codziennym życiu, również w krajach uznawanych dotychczas za stabilne takich jak Polska czy Europa zachodnia.
Uczestnicy uczą się świadomego planowania, rozpoznawania zagrożeń, reakcji
na sytuacje kryzysowe oraz budowania odporności w kontekście współczesnych, wielowymiarowych zagrożeń od analizy ryzyka, przestępczości i ostrzału rakietowego po ataki, sytuacje zakładnicze, zamachy czy porwania.
Szkolenie łączy część teoretyczną z częścią praktyczną (opcjonalnie), w której uczestnicy ćwiczą działania w scenariuszach symulujących realne sytuacje zagrożenia takie jak ewakuacja z pojazdu w sytuacji zagrożenia, ostrzał, reakcja na granat lub inny przedmiot zawierający materiał wybuchowy.
Wysokiej jakości szkolenie prowadzone przez doświadczonych operatorów jednostek specjalnych wojska i policji oraz ekspertów ds. bezpieczeństwa, oparte jest
na sprawdzonych procedurach, realnych przykładach i międzynarodowych standardach, bezpieczeństwa korporacyjnego i operacji w środowiskach konfliktowych.
Szkolenie przyczynia się do budowania odporności osobistej, zespołowej
i organizacyjnej.
Podstawa prawna:
Szkolenie SAFE wspiera uregulowania prawne i systemowe w obszarze ochrony ludności, bezpieczeństwa pracy i zarządzania ryzykiem, w tym na:
– ustawie z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej,
– ustawie z 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej,
– Kodeksie pracy (szkolenia BHP),
– normach ISO 22301 / ISO 45001 / ISO 31000 (ciągłość działania, BHP, zarządzanie ryzykiem).
Wobec rosnącej złożoności zagrożeń (m.in. hybrydowych, terrorystycznych, przestępczych) oraz skutków wojny Rosji przeciwko Ukrainie, organizacje delegujące personel w środowiska podwyższonego ryzyka powinny wdrażać systemowe rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo pracowników i odporność organizacyjną. SAFE stanowi element takiej polityki przygotowania personelu.
Szkolenie SAFE:
– wspiera realizację zadań państwa i administracji w obszarze szkoleń, ćwiczeń
i edukacji dotyczących ochrony ludności i obrony cywilnej,
– wzmacnia due diligence w przygotowaniu personelu do pracy w warunkach ryzyka (w tym jako uzupełnienie szkoleń BHP),
– odpowiada na wymagania standardów międzynarodowych (donorzy, ubezpieczyciele, partnerzy) poprzez rozwój kompetencji prewencyjnych
i procedur reagowania,
– podnosi gotowość, odporność i zdolność działania pracowników, zespołów oraz obywateli w sytuacjach kryzysowych.
Wdrożenie SAFE ogranicza ryzyko prawne, reputacyjne i operacyjne, a także wspiera budowę świadomości zagrożeń i odporności społecznej.
Ustawa z 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej)
SAFE wspiera realizację ustawy w obszarze:
– Zadań systemowych obejmujących m.in. organizowanie szkoleń i ćwiczeń oraz przygotowanie ludności poprzez informowanie, edukowanie i instruowanie
w sytuacjach zagrożeń (art. 4).
– Szkolenia kadr / prowadzenie szkoleń z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej (Rozdział 6, art. 49–52, w tym możliwość prowadzenia szkoleń także dla przedsiębiorców i ludności – art. 52).
– Ćwiczeń służących weryfikacji gotowości, utrwalaniu wiedzy i umiejętności (obowiązek cyklicznych ćwiczeń, planowanie, raportowanie i ewaluacja
– art. 53–54).
– Edukacji o zagrożeniach i zasadach postępowania (art. 55–57), w tym realizacji zajęć pozaszkolnych i innych form edukacji – również przez podmioty/osoby
na podstawie umowy z organem ochrony ludności (art. 57 ust. 1–2).
Kodeks pracy: obowiązek szkoleń BHP (art. 237³ § 2–3) – SAFE może pełnić rolę przygotowania ponadstandardowego dla personelu delegowanego.
ISO 22301 / ISO 45001 / ISO 31000
SAFE może być elementem:
– systemu zarządzania ciągłością działania (ISO 22301),
– systemu zarządzania BHP (ISO 45001),
– systemu zarządzania ryzykiem (ISO 31000).
Dla kogo jest to szkolenie
Szkolenie dedykowane jest pracownikom organizacji międzynarodowych, dziennikarzom, członkom misji humanitarnych, dyplomatom, firmom prowadzącym działalność w regionach zagrożonych, także osobom prywatnym podróżującym do obszarów o ograniczonym poziomie bezpieczeństwa oraz dla wszystkich obywateli, którzy chcą być przygotowanym na zagrożenia w dobie zmieniającej się architektury bezpieczeństwa.
Cel szkolenia
Celem szkolenia SAFE jest:
– zwiększenie świadomości uczestników w zakresie zagrożeń związanych z pracą i funkcjonowaniem w niestabilnych, konfliktowych środowiskach poprzez przekazanie kluczowej wiedzy, umiejętności i postaw niezbędnych
do minimalizowania ryzyka, reagowania na sytuacje kryzysowe oraz utrzymania osobistego bezpieczeństwa i odporności.
– przygotowanie uczestników do odpowiedzialnego, świadomego
i adaptacyjnego działania w trudnych warunkach operacyjnych, zgodnie
z zasadami bezpieczeństwa organizacyjnego, międzynarodowymi standardami ochrony personelu oraz dobrymi praktykami stosowanymi w rejonach niestabilnych oraz regionach o zaburzonej architekturze bezpieczeństwa.
Informacje o szkoleniu
– Szkolenie stacjonarne/on-line/hybryda – część teoretyczna, stacjonarne – część praktyczna
– Czas trwania szkolenia – część teoretyczna 1 dzień, część praktyczna 1 lub 2 dni – do ustalenia
– Termin szkolenia – termin do uzgodnienia.
– Cena szkolenia – do ustalenia – w zależności od typu szkolenia oraz ilości osób i czasu szkolenia
– Miejsce szkolenia – część teoretyczna – do ustalenia, część praktyczna Opole.
– Kwalifikacje i kompetencje (Szkolenie prowadzi do nabycia kompetencji).
Warunki uznania kompetencji-
– Warunkiem uzyskania certyfikatu uczestnictwa w szkoleniu SAFE jest udział w szkoleniu w pełnym wymiarze.
– Warunkiem uzyskania certyfikatu SAFE jest udział w szkoleniu w pełnym wymiarze oraz pozytywna weryfikacja nabytej wiedzy, umiejętności i kompetencji.
– Warunkiem uzyskania certyfikatu ze szkolenia „SAFE część teoretyczna’’ jest pozytywne zaliczenie testu kompetencji po zakończeniu części teoretycznej.
– Warunkiem zaliczenie części praktycznej jest pozytywna ocena uczestników przez instruktorów prowadzących na podstawie arkuszu ocen.
Uczestnik po szkoleniu:
– Zna procedury reagowania w sytuacjach kryzysowych (granat, ewakuacja
z pojazdu, ostrzał, aktywny strzelec).
– Ocenia ryzyko związane z daną sytuacją.
– Stosuje się do procedur bezpieczeństwa w praktyce.
– Reaguje adekwatnie w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia.
– Utrzymuje efektywną komunikację w sytuacjach stresowych.
– Zachowuje bezpieczeństwo osobiste podczas działań w środowiskach niestabilnym oraz dnia codziennego.
– Przejawia proaktywne podejście do bezpieczeństwa własnego i zespołu.
– Buduje świadomość, sprzyjającą bezpieczeństwu osobistemu.
– Wykazuje gotowość do adaptacji i działania pod presją.
– Wzmacnia odpowiedzialność za zespołowe bezpieczeństwo.
– Nabywa kompetencje zespołowe do działaniach w sytuacjach niepewności, kryzysu, braku stabilności.
– Nabywa kompetencje przywódcze oraz umiejętności prowadzenia zespołu w niestabilnych warunkach.
Szczegółowy opis programu szkolenia:
CZĘŚĆ TEORETYCZNA
Moduł 1 – Analiza Ryzyka
Moduł wprowadza uczestników w podstawy identyfikacji, oceny i zarządzania ryzykiem w środowiskach niestabilnych. Uczestnicy uczą się rozróżniać zagrożenia, podatności i konsekwencje oraz stosować proste narzędzia analizy ryzyka na poziomie osobistym i zespołowym. Szczególny nacisk kładziony jest na dynamiczną ocenę sytuacji oraz podejmowanie decyzji w warunkach niepewności.
Moduł 2 – Przygotowanie osobiste
Moduł poświęcony jest elementom planistycznym związanym z wyjazdem w rejonach nie stabilne oraz elementy planistyczne związane z sytuacjami kryzysowymi.
Moduł 3 – Miejsce zamieszkania i tymczasowego pobytu
Moduł koncentruje się na zasadach wyboru, organizacji i zabezpieczenia miejsca pobytu w środowisku podwyższonego ryzyka oraz w warunkach codziennych. Omawiane elementy pozwolą uczestnikom zwiększyć swoje osobiste bezpieczeństwo swojego miejsca zamieszkania, miejscach tymczasowego zamieszkania podczas podróży oraz podczas obecności w rejonach niestabilnych. Omawiane są elementy zwiększające bezpieczeństwo pasywne, rutyny dnia codziennego oraz typowe błędy zwiększające podatność na zagrożenia. Uczestnicy uczą się oceniać swoje otoczenie pod kątem potencjalnych zagrożeń.
Moduł 4 – Cykl przestępczy
Moduł poświęcony jest rozpoznawaniu oznak obserwacji i monitorowania, zarówno jawnego, jak i dyskretnego. Uczestnicy uczą się podstawowych zasad kontr-obserwacji oraz zachowań ograniczających możliwość zbierania informacji o nich i ich działaniach. Omawiane są również zagrożenia cyfrowe i informacyjne.
Moduł 5 – Koncepcja Gray Man
Moduł poświęcony jest koncepcji Gray Man – praktycznej metodzie kamuflażu społecznego i psychologicznego, której celem jest nieprzyciąganie uwagi, unikanie konfrontacji oraz minimalizacja ryzyka stania się celem wrogich działań (kradzież, inwigilacja, atak, porwanie).
Uczestnicy poznają zasady zachowania i wyglądu, które pozwalają skutecznie wtopić się w otoczenie, zredukować sygnały statusowe (społeczne, ekonomiczne, organizacyjne), a jednocześnie utrzymać pełną gotowość i zdolność działania w razie zagrożenia. Moduł opiera się na analizie psychologii percepcji, schematów behawioralnych oraz elementów „profilowania odwrotnego”.
Moduł 6 – Napad
Moduł omawia reakcje na nagłe, bezpośrednie zagrożenie fizyczne. Uczestnicy poznają zasady zachowania w sytuacji ataku oraz priorytety działania ukierunkowane na przetrwanie i minimalizację skutków zdarzenia. Szczególny nacisk kładzie się na świadomość sytuacyjną i szybkie podejmowanie decyzji.
Moduł 7 – Aktywny strzelec
Moduł przygotowuje uczestników do rozpoznania i reagowania na sytuację aktywnego napastnika. Omawiane są zasady bezpiecznego zachowania, przemieszczania się i ukrycia w zależności od kontekstu zdarzenia. Celem jest zwiększenie szans na przeżycie i ograniczenie ryzyka wtórnych zagrożeń.
Moduł 8 – Porwanie
Uczestnicy zapoznają się z mechanizmami porwań oraz czynnikami zwiększającymi ryzyko stania się celem. Moduł koncentruje się na zachowaniach prewencyjnych, a także podstawowych zasadach postępowania w przypadku uprowadzenia. Omawiane są również aspekty psychologiczne i komunikacyjne.
Moduł 9 – Sytuacja zakładnicza
Moduł dotyczy zachowania w sytuacji przetrzymywania przez sprawców. Uczestnicy uczą się, jak minimalizować ryzyko eskalacji, zachować kontrolę nad emocjami
i zwiększyć swoje szanse na bezpieczne przetrwanie. Szczególną uwagę poświęca się długotrwałym sytuacjom stresowym.
Moduł 10 – Ostrzał
Moduł przygotowuje uczestników do zachowania się w sytuacji ostrzału bezpośredniego z broni palnej. Omawiane są podstawowe zasady reagowania, wykorzystania osłon. Nacisk kładziony jest na szybkie rozpoznanie zagrożenia i właściwe decyzje.
Moduł 11 – Osłona vs Zasłona
Moduł poświęcony jest kluczowej dla przetrwania w środowiskach zagrożenia umiejętności odróżniania osłony (ang. cover) od zasłony (ang. concealment). Uczestnicy uczą się świadomie oceniać otoczenie pod kątem jego właściwości ochronnych: fizycznych (osłona balistyczna) oraz psychologicznych (ukrycie przed wzrokiem przeciwnika).
Moduł 12 – Trudny cel
Moduł wprowadza koncepcję „trudnego celu” jako jednego z kluczowych zachowań zwiększających szanse przeżycia przy ostrzale z broni palnej. Uczestnicy zapoznają się z procedurą analizy sytuacji, postępowania, sposobie przemieszczania się
w sposób ograniczający ryzyko obrażeń.
Moduł 13 – Zachowanie w pojeździe przy ostrzale
W module poruszane są scenariusze sytuacji, w których uczestnicy zostają zaskoczeni ostrzałem podczas przemieszczania się pojazdem w terenie zurbanizowanym, półotwartym lub w strefie potencjalnego konfliktu. Omawiane są procedury i reakcje zależne od kontekstu taktycznego, rodzaju pojazdu, liczby osób na pokładzie, dostępności osłon oraz rodzaju zagrożenia (punktowy ostrzał, zasadzka, ostrzał
z różnych kierunków).
Moduł obejmuje takie aspekty jak: konieczność natychmiastowego podejmowania decyzji, jasnej komunikacji, zachowania dyscypliny zespołowej i minimalizacji chaosu. Uczestnicy uczą się podejmować działania chroniące życie swoje i współpasażerów, w tym zastosowania zasady „trudnego celu”, zajmowania niskiej sylwetki, korzystania z osłon pojazdu oraz wykonywania awaryjnej ewakuacji – indywidualnej lub grupowej.
Moduł 14 – Zachowanie przy kontakcie ogniowym
Moduł koncentruje się na reakcjach i procedurach obowiązujących podczas bezpośredniego kontaktu ogniowego w przestrzeni miejskiej, półotwartej lub zurbanizowanej, kiedy uczestnik nie jest stroną uzbrojoną ani walczącą (np. personel NGO, dziennikarz, cywil).
Celem modułu jest rozwinięcie umiejętności szybkiego rozpoznania sytuacji, podjęcia decyzji o działaniach osłonowych lub ewakuacyjnych, a także zachowania dyscypliny osobistej i zespołowej w warunkach skrajnego stresu, huku, chaosu i dezorientacji.
Uczestnicy uczą się działać zgodnie z procedurą a w tym: rozpoznawać kierunki ognia, wykorzystywać osłony i zasłony, przemieszczać się w sposób utrudniający trafienie (tzw. „trudny cel”), a także współdziałać z innymi osobami – rannymi, spanikowanymi lub niewyszkolonymi – w warunkach presji czasu i zagrożenia życia.
Moduł 15 – Ostrzał rakietowy (z powietrza)
Moduł ma na celu przygotowanie uczestników do świadomego, natychmiastowego reagowania w przypadku ostrzału rakietowego, bombardowania z powietrza lub ataku z użyciem systemów artylerii rakietowej, z uwzględnieniem procedur schronienia, minimalizacji ryzyka odniesienia obrażeń oraz współdziałania w zespole.
Moduł ten koncentruje się na zachowaniu i decyzjach podejmowanych w sytuacji nagłego zagrożenia ostrzałem rakietowym, który może być wynikiem działań wojennych, ataku terrorystycznego, lokalnego konfliktu lub eskalacji napięcia militarnego. Szczególny nacisk położono na realistyczne scenariusze możliwe do zaobserwowania we współczesnych konfliktach hybrydowych – takich jak Ukraina, Syria czy Strefa Gazy – ale także w kontekście ewentualnych ataków w regionach dotąd uznawanych za stabilne.
Uczestnicy uczą się rozpoznawania sygnałów ostrzegawczych, właściwego reagowania na alarmy (m.in. systemy alarmowe, informacje służb, rozpoznawalne dźwięki), znajdowania i oceniania miejsc schronienia, a także działania po eksplozji – z uwzględnieniem drugiego uderzenia, zniszczeń wtórnych i pomocy poszkodowanym.
Moduł 16 – Miejsce schronienia
Uczestnicy uczą się identyfikować i wykorzystywać miejsca schronienia w różnych środowiskach – miejskich i terenowych. Moduł omawia różnice pomiędzy osłoną
a zasłoną, ukryciem oraz zasady bezpiecznego przebywania w schronieniu. Celem jest zwiększenie przeżywalności w sytuacjach ostrzału z powietrza.
Moduł 17 – Miny, wybuchowe pozostałości wojny, improwizowane ładunki wybuchowe i materiały niebezpieczne
Moduł zwiększa świadomość zagrożeń związanych z minami, UXO, IED oraz innymi materiałami niebezpiecznymi. Uczestnicy uczą się rozpoznawać sygnały ostrzegawcze, zachowania wysokiego ryzyka oraz zasad bezpiecznego poruszania się w terenie. Moduł ma charakter prewencyjny i edukacyjny.
Moduł 18 – Elementy ewakuacji
Moduł omawia podstawowe zasady planowania i realizacji ewakuacji w sytuacjach kryzysowych. Uczestnicy poznają znaczenie planów awaryjnych, punktów zbiórki, komunikacji, koordynacji zespołowej oraz przygotowania materiałowego. Celem jest przygotowanie do uporządkowanego i bezpiecznego opuszczenia zagrożonego obszaru oraz przygotowania do działania w warunkach braku dostępu do zasobów dnia codziennego.
CZĘŚĆ PRAKTYCZNA
Część praktyczna szkolenia SAFE stanowi kluczowy komponent przygotowujący uczestników do realnego działania w środowiskach wysokiego ryzyka/sytuacjach kryzysowych. W oparciu o realistyczne scenariusze i dynamiczne ćwiczenia, uczestnicy rozwijają umiejętności pracy zespołowej pod presją, reagowania na sytuacje kryzysowe, komunikacji awaryjnej, świadomego przywództwa w warunkach niepewności i zagrożenia.
Moduły oparte są na aktywnych technikach nauczania (experiential learning), umożliwiających natychmiastowe zastosowanie wiedzy teoretycznej w praktyce terenowej.
W ćwiczeniu praktycznym szczególny nacisk położono na:
– reakcję na stres i działanie w warunkach ograniczonego czasu,
– komunikację w sytuacjach kryzysowych,
– stosowanie ustalonych procedur działania (SOP),
– współpracę zespołową,
– kształtowanie odporności
– kształtowanie przywództwa sytuacyjnego w zespole
– wzmacniania decyzyjności zespołowej
Moduł 19 – Ewakuacja z pojazdu – indywidualna i grupowa
Uczestnicy trenują bezpieczne i szybkie opuszczanie pojazdu w sytuacji zagrożenia, zarówno indywidualnie, jak i w ramach zespołu. Ćwiczenie obejmuje różne scenariusze: ostrzał z broni palnej, blokadę drzwi, przewrócony pojazd. Uczestnicy uczą się optymalnych kierunków ewakuacji, komunikacji niewerbalnej, podziału ról oraz priorytetów działania w stresie.
Scenariusz symuluje sytuację zasadzki lub niespodziewanego ostrzału. Uczestnicy uczą się zasad opuszczania pojazdu pod ogniem: wybór strony, wykorzystanie osłony, unikanie linii ognia, reakcja kierowcy i pasażerów. Nacisk położony jest na krótkie komendy, błyskawiczne działanie i wykorzystanie terenu.
Uczestnicy ćwiczą opuszczenie pojazdu zablokowanego po wypadku, ostrzale lub przewróceniu – z użyciem specjalistycznych narzędzi ratowniczych (np. młotki do szyb, noże do pasów). Moduł podkreśla znaczenie przygotowania EDC (Everyday Carry), rozmieszczenia wyposażenia ratowniczego oraz reagowania w ograniczonym czasie i przestrzeni.
Moduł 20 – Reakcja na ostrzał z broni strzeleckiej – „trudny cel”
Celem modułu jest wykształcenie nawyków, które czynią uczestnika „trudnym celem” – trudnym do trafienia. Ćwiczenia obejmują zmienność torów ruchu, skracanie czasu ekspozycji, wykorzystanie otoczenia jako osłony oraz pracę w parach/zespołach. Kładzie się nacisk na „czytanie sytuacji” i decyzje w ułamkach sekund.
Moduł 21 – Active shooter
Moduł ten przygotowuje uczestników do szybkiej i świadomej praktycznej reakcji w sytuacji wystąpienia zagrożenia ze strony aktywnego strzelca – napastnika, który w sposób niekontrolowany i nieprzewidywalny prowadzi ogień w miejscach publicznych, bez rozróżnienia celów.
Moduł 22 – Reakcja na granat
Uczestnicy uczą się natychmiastowego reagowania na sytuację rzutu granatu (rzeczywistego lub improwizowanego). Omawiane są zasady pozycjonowania ciała, wykorzystania osłon i ochrony kluczowych partii ciała. Moduł rozwija instynktowną reakcję opartą na realnych procedurach pola walki, dostosowanych do kontekstu cywilnego/NGO. Moduł uczy zachowań przydatnych nie tylko w sytuacji użycia granatu, lecz w każdej sytuacji, gdzie istnieje prawdopodobieństwo wybuchu improwizowanego ładunku wybuchowego lub niewybuchu.
Moduł 23 – Reakcja na ostrzał w budynku
Symulacja prowadzi uczestników przez scenariusz niespodziewanego ostrzału w budynku (biuro, mieszkanie, hotel). Uczestnicy ćwiczą reakcje indywidualne i zespołowe: padnięcie, osłona, szybkie przemieszczanie się, identyfikacja stref ryzyka, ocena ryzyka oraz bezpieczne opuszczenie zagrożonego budynku. Uczestnicy ćwiczą również reakcje zespołowe i komunikację w warunkach ograniczonej widoczności. Omawiane są także procedury po zdarzeniu – sprawdzenie stanu osobowego, ewakuacja, komunikacja zewnętrzna.
Informacje dodatkowe
– Szkolenie może być przeprowadzone przez innych instruktorów niż wskazani, posiadających niezbędne kwalifikacje.
– Usługa realizowana jest w godzinach zegarowych. W trakcie szkolenia przewidziana jest codziennie 30 minutowa przerwa wliczona w czas usługi rozwojowej. – Harmonogram może ulec niewielkim modyfikacjom z zależności od liczby uczestników szkolenia.
– Optymalna ilość osób na szkoleniu : 10 osób
– Końcowe podsumowanie wyników jest wykorzystywane jako dowód udokumentowania pomyślnego odbycia szkolenia i możliwości wpisu do elektronicznego systemu szkoleń AGATHOS by CENTAURI. Wpis ten stanowi certyfikat szkolenia.
– Cena usługi nie obejmuje kosztów niezwiązanych bezpośrednio z usługą rozwojową, w szczególności kosztów dojazdu i zakwaterowania.
– Przerwy wliczone są w czas trwania szkolenia.
Osoby prowadzące szkolenie
Osoby prowadzące szkolenie to żołnierze jednostek specjalnych oraz pododdziałów specjalnych policji. Eksperci ds. bezpieczeństwa z ponad dwudziestoletnim stażem
w sektorze bezpieczeństwa wewnętrznego i międzynarodowego posiadający umiejętności metodyczne umożliwiające efektywne przekazywanie wiedzy.